(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

విరాటపర్వ - అధ్యాయ 069

॥ శ్రీః ॥
4.69. అధ్యాయః 069
Mahabharata - Virata Parva - Chapter Topics
విరాటేన యుధిష్ఠిరాదిభిః సహ సుశర్మాదిజయానంతరం పుసంప్రత్యాగమనం ॥ 1॥ తథా ఉత్తరస్య కురువిజయాయ సహబృహన్నలయా గమనశ్రవణేన తద్రక్షణాయ సేనాచోదనా ॥ 2 ॥ అత్రాంతరే విరాటాయ దూతైరుత్తరజనివేదనం ॥ 3 ॥
Mahabharata - Virata Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ। 4-69-0x(3267)(31298)
స విజిత్య ధనం చాపి విరాటో వాహినీపతిః।
ప్రావిశన్నగరం హృష్టశ్చతుర్భిః సహ పాండవైః ॥ 4-69-1(31299)
జిత్వా త్రిగర్తాన్సంగ్రామే గాశ్చైవానాయ్య కేవలాః।
అశోభత మహారాజః సహ పార్థైః శ్రియా వృతః ॥ 4-69-2(31300)
తమాసనగత వీరం సుహృదాం ప్రీతివర్ధనం ।
తపతస్థుః ప్రకృతయః సమంతాద్బ్రాహ్మణైః సహ ॥ 4-69-3(31301)
సభాజితః సభాసద్భిః ప్రతినంద్య స మత్స్యరాట్ ।
విసర్జయామాస తదా ద్విజాంశ్చ ప్రకృతీస్తథా ॥ 4-69-4(31302)
తతః స రాజా మాత్స్యానాం విరాటో వాహినీపతిః।
ప్రవిశ్యాంతఃపురం రంయం స్త్రీశతైరుపశోభితం।
ఉత్తరం తత్ర నాపశ్యత్క్వ యాత ఇతి చాబ్రవీత్ ॥ 4-69-5(31303)
ఆచఖ్యుస్తత్ర సంహృష్టాః స్త్రియః కన్యాశ్చ వేశ్మని।
అంతఃపురచరాశ్చైవ కురుభిర్గోధనం హృతం ॥ 4-69-6(31304)
తాంజేతుమభిసంరబ్ధ ఏక ఏవాతిసాహసాత్ ।
బృహన్నలాసహాయశ్చ నిర్యాతః పృథివీంజయః ॥ 4-69-7(31305)
ఉపయాతానతిరథాంద్రోణం శాంతనవం కృపం।
కర్ణం దుర్యోధనం చైవ ద్రోణపుత్రం చ షడ్రథాన్ ॥ 4-69-8(31306)
తతో విరాటః పరమాభితప్తః
పుత్రం నిశంయైకరథేన యాతం।
బృహన్నలాసారథిమాజిమర్దనం
ప్రోవాచ సర్వానథ మంత్రిముఖ్యాన్ ॥ 4-69-9(31307)
గవాం శతసహస్రాణి ఉభిభూయ మమాత్మజం।
కుస్వః కాలయంతి స్మ సర్వే యుద్ధవిశారదాః ॥ 4-69-10(31308)
తస్మాద్గచ్ఛతు మే యోధా బలేన మహతా వృతాః।
ఉత్తరస్య పరీప్సార్థం యే త్రిగర్తైరవిక్షతాః ॥ 4-69-11(31309)
వైశంపాయన ఉవాచ। 4-69-12x(3268)
హయాంశ్చ నాగాంశ్చ రథాంశ్చ శీఘ్రం
వాదిత్రసంఘాంశ్చ తతః ప్రభూతాన్।
ప్రస్థాపయామాస సుతస్య హేతో-
ర్విచిత్రచిత్రాభరణోపపన్నాన్ ॥ 4-69-12(31310)
ఏవం స రాజా మాత్స్యానాం మహానక్షోహిణీపతిః।
వ్యాదిదేశాథ స క్షిప్రం వాహినీం చతురంగిణీం ॥ 4-69-13(31311)
కుమారమాశు జానీత యది జీవతి వా నవా।
యస్య యంతా గతః షండో మన్యేఽహం స న జీవతి ॥ 4-69-14(31312)
తమబ్రవీద్ధర్మసుతో విరాట-
మార్తం విదిత్వా కురుభిః ప్రతప్తం।
బృహన్నలా సారథిశ్చేన్నరేంద్ర
పరే న నేష్యంతి తవాద్య గాశ్చ ॥ 4-69-15(31313)
సర్వాన్మహీపాన్సహితాన్కురూంశ్చ
తథైవ దేవాసురనాగయక్షాన్।
అలం విజేతుం సమరే సుతస్తే
అనుష్ఠితః సారథినా హి తేన ॥ 4-69-16(31314)
సర్వథా కురవశ్చాపి యే చాన్యే వసుధాధిపాః ।
త్రిగర్తాన్నిర్జితాఞ్శ్రుత్వా న స్థాస్యంతి కథంచన ॥ 4-69-17(31315)
వైశంపాయన ఉవాచ। 4-69-18x(3269)
అథోత్తరేణ ప్రహితా దూతాస్తే శీఘ్రగామినః ।
విరాటనగరం ప్రాప్య జయం ప్రావేదయంస్తదా ॥ 4-69-18(31316)
రాజానం వృతమాచఖ్యుర్మంత్రిభిర్జయముత్తమం ।
పరాజయం కురూణాం చ ఉపాయాంతం తథోత్తరం ॥ 4-69-19(31317)
సర్వా వినిర్జితా గావః కురవశ్చ పరాజితాః।
ఉత్తరః సహ సూతేన కుశలీ చ పరంతపః ॥ 4-69-20(31318)
కంక ఉవాచ। 4-69-21x(3270)
దిష్ట్యా తే నిర్జితా గావః కురవశ్చ పరాజితాః।
దిష్ట్యా తే విజయీ పుత్రః శ్రూయతే పార్థివర్షభః ॥ 4-69-21(31319)
నాద్భుతం త్విహ మన్యేఽహం యత్తే పుత్రోఽజయత్కురూన్।
ధ్రువ ఏవ జయస్తస్య యస్య యంతా బృహన్నలా॥ 4-69-22(31320)
దేవేంద్రసారథిశ్చైవ మాతలిః ఖ్యాతవిక్రమః ।
కృష్ణస్య సారథిశ్చైవ న బృహన్నలయా సమౌ ॥ 4-69-23(31321)
వైశంపాయన ఉవాచ। 4-69-24x(3271)
తతో విరాటో నృపతిః సంప్రహృష్టతనూరుహ।
శ్రుత్వా తు విజయం తస్య కుమారస్యామితౌజసః।
సంతోషయిత్వా దూతాంస్తాంధనరత్నైశ్చ సర్వశః ॥ 4-69-24(31322)
గతే త్వనుజనే తస్మిందూతవాక్యం నిశంయ చ।
ఉత్తరస్య జయాత్ప్రీతో విరాటః ప్రత్యభాషత ॥ 4-69-25(31323)
రాజమార్గాః క్రియంతాం వై పతాకాభిరలంకృతాః।
పుష్పోపహారైరర్చ్యతాం దేవతాశ్చాపి సర్వశః ॥ 4-69-26(31324)
కుమారా యోధముఖ్యాశ్చ గణికాశ్చ స్వలంకృతాః।
వాదిత్రాణి చ సర్వాణి ప్రత్యుద్యాంతు సుతం మమ ॥ 4-69-27(31325)
భవంతు తే లబ్ధజయే సుతే మే
పౌరాశ్చ మర్త్యాశ్చ పరే చ నార్యః ।
తే శుక్లవస్త్రాః ప్రభవంతు మార్గే
సుగంధమాల్యాభరణాశ్చ నార్యః ॥ 4-69-28(31326)
భజంతు సర్వా గణికాః సుతం మే
నార్యశ్చ కన్యాః సహసైనికాశ్చ ।
స్వలంకృతాస్తాః సుభగాః సువేషాః
పుత్రస్య పంథానమనువ్రజంతు ॥ 4-69-29(31327)
ఘంటాపణవకాః శీఘ్రం మత్తమారుహ్య కుంజరం।
శృంగాటకేషు సర్వేషు సమాఖ్యాంతు జయం మం॥ 4-69-30(31328)
ఉత్తరా చ కుమారీభిర్బహ్వాభరణభూషితా।
సఖీం విజితసంగ్రామాం ప్రత్యుద్యాతు బృహన్నలాం ॥ 4-69-31(31329)
శ్రుత్వా తు వచనం తస్య పార్థివస్య మహాత్మన।
తథైవ చక్రుః సంహృష్టాః పౌరాః స్వస్తికపాణయః ॥ 4-69-32(31330)
మూతాశ్చ సర్వే సహమాగధాశ్చ
హృష్టా విరాటస్య పురే జనౌఘాః ।
భేర్యశ్చ తూర్యాణి చ వారిజాశ్చ
వేపైః పరార్ధ్యైః ప్రమదాజనాశ్చ ॥ 4-69-33(31331)
వందిప్రవాదాః పణవాదికాశ్చ
తథైవ వాద్యాని చ వంశశబ్దాః ।
కాంస్యం సతాలం మధురం చ గీత-
మాదాయ నార్యో నగరాన్నిరీయుః ॥ 4-69-34(31332)
ప్రత్యుద్యయుః పుత్రమనంతవీర్యం
తే బ్రాహ్మణాః శాంతిపరాః ప్రధానాః ।
స్వాధ్యాయవేదాధ్యయనక్రమజ్ఞాః
స్వస్తిక్రియాగీతజపప్రధానాః ॥ ॥ 4-69-35(31333)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే విరాటపర్వణి గోగ్రహణపర్వణి ఏకోనసప్తతితమోఽధ్యాయః ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.